Nâ’ilî | Nâ’ilî-i Kadim

17. Yüzyılda yaşamış divan şairlerindendir. Asıl adı Mustafa’dır. Doğum tarihi bilinmeyen şair İstanbul doğumludur. Şair büyük devlet memurlarından olmadığı için, devrinin herhangi önemli bir olayının içinde görülmemiştir. Şiirden başka bir alanda söz sahibi olmamış, Divan’ından başka bir eser vermemiştir. Bu bakımdan yaşadığı devri yazan ya da değişik meslekleri konu alan başlıca biyografi kitaplarında adından söz edilmemiştir. Şairin hayatını araştırırken yalnızca şu’ara tezkirelerinin verdikleri kısa yetersiz bir kaç satır bilgiyle yetinmek zorunda kalıyoruz. Üstelik, hayata son derece kapalı olan divan şiirinde eserden yazara gitmek, şiirleri inceleyerek şairin hayatı hakkında bilgi edinmekte güçtür. Yine de, özellikle kasidelerinin titizlikle incelenmesi sonucunda tezkirelerden toparlanan bilgilerde eklenince, az da olsa Nâili’nin hayatının aydınlatılmasında yararlı olmuştur.

Nâili, İstanbul’un eski ve orta halli memur ailelerindendir.¹ Babası maden kalemi katiplerinden Piri Halife adında bir kişidir.

Nâili encümen-i şu’ara şairlerinden Manastırlı Salih Nâili ile karıştırılmamak için Tanzimattan sonra Kadim sıfatı eklenerek Nâili-i Kadim olarak anılmıştır. 

Şiirlerinde anlam derinliğine önem veren sanatçının gazel türünde başarılı örnekleri mevcuttur. İnce ve zarif uslubuyla, anlam derinliği ve hayal genişliğiyle yüzyılın temsilcisi sayılmıştır. Dili oldukça ağırdır bu nedenle beyitlerinin bir çoğunun çözülmesi zordur. Nâili, Sebk-i Hindi akımının temsilcilerindendir. Şair; özlü, ahenkli, topluma yönelik şiirler yazma gayreti içerisinde olmuştur. Soyut, renkli ve veciz ifadeleri ile Nedim ve Şeyh Galip’i derinden etkilemiştir. Sanatçının başlıca eseri Nâili-i Kadim Divanı’dır.

  1. Tezkireci Güfti’nin Nâili’den “saye-perverde-i İstanbul”, “ali-neseb” şeklinde söz etmesinden onun eski ve iyi bir aileden ve İstanbul’da doğup yetişmiş olduğu anlaşılıyor.

. Muhammet Emin Kabakuş

1982’de Erzurum’da doğdum. İlkokuldan sonra Gaziler Kur'an Kursuna devam ederek hafız oldum. Erzurum Lisesini bitirdim. Askerlik görevini Kosova Prizren'de tamamladım. Atatürk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümünden mezun oldum. Evliyim. İki çocuk babasıyım. Bir kamu kuruluşunda bilişim alanında çalışmaktayım. İnternet yayıncılığının ülkemizde yeni yeni gelişmeye başladığı dönemde Humakuşu adlı web sayfasını kurdum. Erzurum’un kültür ve sanat hayatını konu alan bu dijital yayıncılığı, aynı adı taşıyan derginin basılıp yayınlanması takip etti. Web yayıncılığının yaygınlaştığını, Erzurum’u konu alan internet sitelerinin çoğaldığını, muhtevalarının benzer ve dar bir çerçevede kaldığını görünce bir başka alana yöneldim. Daha geniş çevrelerce takip edildiğini görmekten mutluluk duyduğum Edibane.com adlı bu internet sitesini kurdum. Sekiz yıldır yayındayım. Nice sekiz yıllarda sizlerle birlikte olmayı diliyorum.

Bu yazılar ilginizi çekebilir

Ey tâb-ı ḥüsnüň âfet-i nîrûy-ı âfitâb | Nâ’ilî

اى تاب حسنك آفت نيروى آفتاب حجلت پزير رنك رخك روى آفتاب Ey tâb-ı ḥüsnüň …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.