Kırşehir'de bulunan Âşık Paşa türbesi

Âşık Paşa

Kırşehir’de bulunan Âşık Paşa türbesi

13. Yüzyıl halk şairlerindendir. 1272 yılında Kırşehir’de doğmuştur. Baba İlyas’ın oğullarından Muhlis Paşa’ın oğludur. Dedesi Baba İlyas Cengiz Han’ın ordularından kaçarak Horasan’dan Anadolu’ya gelip Kırşehir’e yerleşmiştir.
Dîndar birisidir, mutasavvıf bir aile geleneğinde yetişmiştir.  Bu nedenle eserlerindeki tasavvufî yönün yanı sıra yoğun biçimde dini motifler mevcuttur. Eserlerinin ve düşüncelerinin önemli bir yönü de o dönemde Türkçe’ye verdiği önemdir. Zira o dönemlerde Türkçe’den çok Arapça ve Farsça’ya değer verilmektedir, şair bunu kınar ve eserlerini Türkçe kaleme alır.

Kırşehir’de yerleşen Muhlis Paşa’nın üç oğlundan en büyüğü Alâ ed-Dîn Ali’dir. Bu yüzden Alâ ed-Dîn Ali, baş ağa, yani en büyük kardeş olarak tanınmıştır. Baş Ağa adı zamanla Beşe, sonra da Paşa olarak söylenmiş, şiirlerinde (Âşık) mahlasını kullandığı için de, asıl adı unutularak (Aşık Paşa) adı, her tarafta ün yapmıştır.

Âşık Paşa, dînî ve tasavvufî bilgilerini Kırşehir’li Şeyh Süleyman’dan öğrenmiştir. Osmanlı Devleti’nin kuruluş yıllarında babası ile birlikte Osman Gazi’nin yanında hizmet görmüştür. Sultan Orhan’ın Osmanlı Beyliğinin başına geçtiği yıllarda, Kırşehir’e gelerek baba ocağına yerleşmiştir. Âşık Paşa, Kırşehir’deki Âhiler’in büyük saygıyla bağlandıkları bir mürşid olarak çevresindeki Oğuz Boyları’na dostluk ve kardeşlik ilkelerini aşılamış, onlara Türkçe seslenmiş ve eserlerini Türkçe ile yazmıştır.

Kırşehir’de, 1333 yılında vefat etmiştir. Mezarı üzerine türbe yapılmıştır ve ziyaretgâh hâline gelmiştir.

En ünlü eseri Garibnâme isimli mesnevîsidir. 1329 yılında yazılmıştır.
Âşık Paşa bu yapıtında, Anadolu Türklerine tasavvufu öğretmek amacıyla yazmıştır. Aruz ölçüsüyle yazılmış, on iki bin “beyit”lik bir eserdir.

Bu yazılar ilginizi çekebilir

Habib Karaaslan

1921 yılında Kayseri’nin eskiden Bünyan, bugün ise Akkışla ilçesine bağlı Gömürgen köyünde doğmuştur. Bütün halk …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.